Page 128 - Demo

126Nj%u00eb fragment nga nj%u00eb shfaqje e GrotovskitJerzi GrotovskiAntonin ArtoN%u00eb shkoll%u00ebn e Stanislavskit u p%u00ebrgatit edhe Vsevolod Mejerholdi (1874-1942), por ai u shk%u00ebput shpejt nga kulti %u201ci s%u00eb v%u00ebrtet%u00ebs intime%u201d t%u00eb Stanislavskit, duke p%u00ebrqafuar simbolizmin, teatralizmin, teatrin e konvencionit, marionet%u00ebn, mask%u00ebn dhe p%u00ebrpar%u00ebsin%u00eb e form%u00ebs mbi p%u00ebrmbajtjen. Sipas Mejerholdit, teatri nuk duhej t%u00eb krijonte iluzionin e realitetit. P%u00ebrkundrazi, spektatori duhej t%u00eb ishte i vet%u00ebdijsh%u00ebm se ndodhej n%u00eb teat%u00ebr dhe, si realitet, duhej t%u00eb pranonte realitetin skenik. Nj%u00eb nga m%u00ebnyrat p%u00ebr t%u00eb ardhur n%u00eb k%u00ebt%u00eb koncept, ishin skenografit%u00eb konstruktiviste, q%u00eb paraqisnin skena t%u00eb nd%u00ebrtuara me konstrukte gjeometrike. Teatri i Mejerholdit u quajt teatri i biomekanik%u00ebs.Objekti i teatrit t%u00eb Antonin Artos%u00eb (Antonin Artaud), 1896-1948 ishte ta transformonte njeriun jo nga pik%u00ebpamja sociale, por nga ajo psikologjike, duke %u00e7liruar forcat e err%u00ebta, t%u00eb fshehta e surreale q%u00eb trazonin shpirtin e tij. Koncepti vizionar i Antonin Artos%u00eb mb%u00ebshtetej n%u00eb forc%u00ebn magjike dhe n%u00eb ritualet, t%u00eb afta t%u00eb %u00e7lironin impulse t%u00eb thella, t%u00eb dhunshme dhe erotike. Ai d%u00ebshironte t%u00eb zbulonte eg%u00ebrsin%u00eb q%u00eb v%u00ebrente prapa t%u00eb gjitha veprimeve njer%u00ebzore, p%u00ebrhapjen e s%u00eb keqes dhe t%u00eb dhun%u00ebs seksuale. Ndaj ai e quajti teatrin e tij teatri i mizoris%u00eb. P%u00ebr t%u00eb realizuar q%u00ebllimin e tij, ai mbronte iden%u00eb e ndryshimeve rr%u00ebnj%u00ebsore n%u00eb p%u00ebrdorimin e hap%u00ebsir%u00ebs skenike, shkrirjen e aktorit me publikun dhe p%u00ebrdorimin e plot%u00eb t%u00eb fuqis%u00eb ndikuese t%u00eb ndri%u00e7imit, t%u00eb ngjyr%u00ebs, t%u00eb l%u00ebvizjes dhe t%u00eb gjuh%u00ebs.Regjisori tjet%u00ebr reformator, polaku Jerzi Grotovski (1933-1999), me krijimin e teatrit t%u00eb varf%u00ebr, realizoi idealin e tij t%u00eb teatrit t%u00eb zhveshur nga %u00e7do gj%u00eb tjet%u00ebr, p%u00ebrve%u00e7 gj%u00ebrave m%u00eb thelb%u00ebsore. Ideja e dekoreve, e ndri%u00e7imit dhe e kostumeve ekstravagante q%u00eb shpesh shoq%u00ebron teatrin, sipas Grotovskit, pasqyron vet%u00ebm an%u00ebn e tij materialiste dhe si e till%u00eb duhet eliminuar nga teatri. N%u00ebse teatri duhet t%u00eb jet%u00eb i pasur estetikisht dhe shpirt%u00ebrisht, ai duhet t%u00eb jet%u00eb i %u201cvarf%u00ebr%u201d n%u00eb %u00e7do gj%u00eb q%u00eb e largon v%u00ebmendjen nga marr%u00ebdh%u00ebnia e gjall%u00eb e aktorit me spektatorin. Grotovski u p%u00ebrpoq t%u00eb krijonte nj%u00eb estetik%u00eb t%u00eb re teatrale, t%u00eb mb%u00ebshtetur te rituali. Kontributi i tij ka qen%u00eb shum%u00eb i madh n%u00eb teatrin evropian. Askush tjet%u00ebr n%u00eb bot%u00eb, q%u00eb nga koha e Stanislavskit, nuk ka b%u00ebr%u00eb si ai k%u00ebrkime kaq t%u00eb plota dhe t%u00eb thella mbi karakteristikat dhe kuptimin e interpretimit aktoresk, mbi natyr%u00ebn dhe shkenc%u00ebn e proceseve mendore, fizike dhe emocionale q%u00eb lidhen me t%u00eb.